Onderwijsstelsel vanaf 1997

In Nederland is deelname aan volledig dagonderwijs verplicht voor leerlingen van 5 tot 16 jaar. Daarna geldt nog een gedeeltelijke leerplicht van 2 jaar. Hieronder volgt een beknopte beschrijving van het onderwijs. Een uitgebreidere beschrijving is onderaan de pagina te downloaden.

Basisonderwijs
Basisonderwijs is bedoeld voor leerlingen van 4 tot 12 jaar en duurt acht jaar. Het eerste jaar is niet verplicht. Afhankelijk van de resultaten en de voorkeur van de leerling stroomt men door naar een bepaalde vorm van voortgezet onderwijs.

Voortgezet onderwijs
Alle soorten voortgezet onderwijs beginnen met een onderbouw. Die duurt meestal 2 of 3 schooljaren en biedt een breed vakkenpakket dat in principe voor iedereen hetzelfde is. Aan het einde van het tweede jaar adviseren scholen welke richting leerlingen het beste kunnen volgen. Er zijn drie typen voortgezet onderwijs: voorbereidend wetenschappelijk onderwijs (vwo), hoger algemeen voortgezet onderwijs (havo) en voorbereidend middelbaar beroepsonderwijs (vmbo).

Secundair beroepsonderwijs (mbo)
Na het vmbo stromen leerlingen door naar het mbo. Binnen het mbo zijn vier niveaus te onderscheiden: de assistentenopleiding (kwalificatieniveau 1), de basisberoepsopleiding (kwalificatieniveau 2), de vakopleiding (kwalificatieniveau 3), de middenkaderopleiding (kwalificatieniveau 4) en de specialistenopleiding (kwalificatieniveau 4).

Ieder niveau is te volgen via twee leerwegen: de beroepsopleidende leerweg (BOL) en de beroepsbegeleidende leerweg (BBL). Bij BBL-opleidingen lopen leerlingen het merendeel van de tijd stage, bij BOL-opleidingen bestaat het onderwijs voor het grootste deel uit theorie.

Hoger onderwijs
Hoger onderwijs wordt onderscheiden in hoger beroepsonderwijs (HBO) en universitair onderwijs (WO). Binnen het HBO ligt de nadruk op de beroepspraktijk. Binnen het WO ligt de nadruk op wetenschappelijk onderzoek.

Volwasseneneducatie
Volwasseneneducatie is gericht op volwassenen vanaf 18 jaar. De belangrijkste vormen van volwasseneneducatie zijn:

• Nederlands als tweede taal;
• basiseducatie;
• voortgezet algemeen volwassenenonderwijs (VAVO);
• beroepsonderwijs;
• open universiteit.